Η Ολομέλεια της Επιτροπής Ανταγωνισμού («ΕΑ») ομόφωνα αποφάσισε κατά τη συνεδρίαση της στις 19/07/2023 (Αρ. Απόφασης 824/2023), σύμφωνα με την παρ. 35 της υπ’ αριθ. 790/2022 Απόφασής της, την αποδοχή της σχετικής Πρότασης Διευθέτησης Διαφοράς που υπέβαλε η εταιρεία Caudalie, κατόπιν της Δήλωσης Διευθέτησης εκ μέρους της, δυνάμει της παρ. 37 της υπ’ αριθ. 790/2022 Απόφασης ΕΑ.
Στην παρούσα Απόφαση εξετάζονται πρακτικές απαγόρευσης εκ μέρους της Caudalie της προώθησης των προϊόντων αυτής από τους λιανοπωλητές μέσω επιγραμμικών πλατφορμών σύγκρισης τιμών ή των σχετικών υπηρεσιών/εργαλείων σύγκρισης τιμών επιγραμμικών πλατφορμών.
Αφορμή για την έρευνα της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού αποτέλεσαν ορισμένα ευρήματα στο πλαίσιο της Κλαδικής Έρευνας της ΕΑ για το ηλεκτρονικό εμπόριο[1]. Για τους σκοπούς της εν λόγω έρευνας, η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού («ΓΔΑ») διεξήγαγε, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, επιτόπιο έλεγχο στην έδρα της εταιρίας Caudalie Hellas. Περαιτέρω, για την πληρέστερη αξιολόγηση του φακέλου της υπόθεσης, προχώρησε σε αποστολή ερωτηματολογίων τόσο στην ως άνω εταιρία όσο και σε επιγραμμικές πλατφόρμες αναζήτησης και σύγκρισης τιμών ή/και διαδικτυακών αγορών.
Η σχετική αγορά προϊόντων ή υπηρεσιών περιλαμβάνει το σύνολο των προϊόντων ή υπηρεσιών που θεωρούνται από τον καταναλωτή εναλλάξιμες ή δυνάμενες να υποκατασταθούν μεταξύ τους, λόγω των χαρακτηριστικών τους, της τιμής τους και της σκοπούμενης χρήσης τους. Στην παρούσα υπόθεση, η Caudalie δραστηριοποιείται στην αγορά καλλυντικών προϊόντων. Επί τη βάσει του φακέλου της υπόθεσης, ως σχετική αγορά προϊόντος λαμβάνεται η αγορά παραγωγής και εμπορίας καλλυντικών προϊόντων υψηλής ποιότητας και τιμής, τα οποία διατίθενται κατά κανόνα μέσω επιλεκτικών δικτύων διανομής και κατά κύριο λόγο στην παρούσα υπόθεση μέσω φαρμακείων.
Ως σχετική γεωγραφική αγορά ορίζεται το σύνολο της ελληνικής επικράτειας, καθώς τόσο η Caudalie, όσο και οι λιανοπωλητές τους δραστηριοποιούνται σε όλη την ελληνική επικράτεια υπό επαρκώς ομοιογενείς συνθήκες ανταγωνισμού.
Οι Caudalie Hellas και Caudalie SAS, για τις οποίες συνελέγησαν αποδεικτικά στοιχεία ικανά να στοιχειοθετήσουν παράβαση του άρθ. 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ στο πλαίσιο κάθετων συμφωνιών, εκδήλωσαν εγγράφως το ενδιαφέρον τους για διερεύνηση της δυνατότητας υπαγωγής τους στη Διαδικασία Διευθέτησης Διαφορών («ΔΔΔ») και κατέθεσαν σχετικό αίτημα, σύμφωνα με όσα προβλέπονται στην παρ. 16 της Ανακοίνωσης για τη διαδικασία διευθέτησης.
Ακολούθως, η ΕΑ έκρινε ομόφωνα ότι η παρούσα υπόθεση είναι πρόσφορη και μπορεί να υπαχθεί στην εν λόγω διαδικασία διευθέτησης, καθώς πληροί τα κριτήρια υπαγωγής σε αυτή. Προς τούτο, στο πλαίσιο άσκησης της διακριτικής της ευχέρειας για την υπαγωγή υποθέσεων σε διαδικασία διευθέτησης, η ΕΑ συνεκτίμησε, ιδίως, την ειλικρινή πρόθεση της εταιρίας να υπαχθεί στη διαδικασία διευθέτησης διαφορών, τη φύση της εν λόγω παράβασης ως κάθετης σύμπραξης και τον προσδοκώμενο βαθμό επίτευξης διαδικαστικής αποτελεσματικότητας, ο οποίος κρίθηκε εν προκειμένω αισθητά μεγάλος. Συνακόλουθα, εξουσιοδότησε τον αρμόδιο Εισηγητή, Π. Φώτη[2], να διεξάγει διμερείς συσκέψεις με τις εμπλεκόμενες επιχειρήσεις προς τυχόν διευθέτηση της υπόθεσης.
Στη συνέχεια, ο Εισηγητής κάλεσε τα μέρη σε διμερείς συσκέψεις. Κατά τη διάρκεια των διμερών συσκέψεων του Εισηγητή και της ΓΔΑ με τις εταιρίες, οι τελευταίες ενημερώθηκαν σχετικά με τα σημαντικότερα στοιχεία της υπόθεσης, κατά τα αναφερόμενα στην παρ. 20 της Ανακοίνωσης για τη ΔΔΔ, περιλαμβανομένου του υπολογισμού του εύρους του προστίμου.
Από τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία προκύπτει ότι οι εμπλεκόμενες εταιρείες προέβησαν σε πρακτική απαγόρευσης χρήσης επιγραμμικών διαφημιστικών πλατφορμών, στο πλαίσιο κάθετης σύμπραξης, κατά παράβαση των άρθρων 1 παρ. 1 του ν. 3959/2011 και 101 παρ. 1 ΣΛΕΕ, η οποία διήρκησε από τις 29.3.2021 έως τις 31.3.2023. Ειδικότερα, από τα στοιχεία του φακέλου της υπόθεσης, καθίσταται σαφές ότι η Caudalie προέβη σε εξ ολοκλήρου απαγόρευση προώθησης των προϊόντων μέσω επιγραμμικών διαύλων σύγκρισης τιμών, περιλαμβανομένης της απαγόρευσης προώθησης των προϊόντων της εταιρίας τόσο σε πλατφόρμες που παρέχουν αποκλειστικά υπηρεσίες σύγκρισης τιμών, όσο και στα εργαλεία σύγκρισης τιμών πλατφορμών με διττή λειτουργία.
Η εν λόγω συμπεριφορά αποτελεί παρεμπόδιση της εξ ολοκλήρου χρήσης επιγραμμικών διαφημιστικών διαύλων και δη υπηρεσιών και εργαλείων σύγκρισης τιμών και κατά τούτο περιορισμό στην αποτελεσματική χρήση του διαδικτύου. Πρόκειται για περιορισμό ιδιαίτερης σοβαρότητας (hardcore restriction) υπό την έννοια του άρθρου 4 στοιχείο (γ) του Κανονισμού 330/2010 και ήδη του άρθρου 4 στοιχείο (ε) του Κανονισμού 720/2022 και ως εκ τούτου δεν δύναται να τύχει της ομαδικής απαλλαγής των προαναφερόμενων Κανονισμών απαλλαγής αλλά ούτε και ατομικής απαλλαγής των άρθρων 1 παρ. 3 ν. 3959/2011 και 101 παρ. 3 ΣΛΕΕ καθώς δεν πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις. Για τον ίδιο λόγο δεν απαλλάσσεται ούτε επί τη βάσει του «ασφαλούς λιμένα» που ισχύει για τις συμφωνίες ήσσονος σημασίας, οι οποίες δεν περιορίζουν σημαντικά τον ανταγωνισμό σύμφωνα με το άρθρο 101 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ.
Η Ολομέλεια της ΕΑ, δυνάμει της παρ. 35 της υπ’ αρ. 790/2022 Απόφασης της, αποφάσισε την αποδοχή, σύμφωνα με το σκεπτικό της Έκθεσης του Εισηγητή, των ως άνω αναφερομένων Προτάσεων Διευθέτησης Διαφοράς που υπεβλήθησαν από τις ανωτέρω εταιρίες και την έκδοση Απόφασης με την οποία:
Διαπιστώνει ότι οι εμπλεκόμενες εταιρίες παραβίασαν σύμφωνα με τα εκτεθέντα στο σκεπτικό της Απόφασης τα άρθρα 1 του ν. 3959/2011και 101 ΣΛΕΕ λόγω της συμμετοχής τους σε απαγορευμένη κάθετη σύμπραξη δυνάμει των ανωτέρω πρακτικών.
Υποχρεώνει τις προαναφερόμενες επιχειρήσεις να παραλείπουν στο μέλλον τη διαπιστωθείσα στο ως άνω σκεπτικό παράβαση των άρθρων 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ.
Επιβάλλει πρόστιμo ύψους €111.521,13 για την τέλεση της διαπιστωθείσας στο ως άνω σκεπτικό παράβασης των άρθρων 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ.
[1] Σχετικά με την κλαδική έρευνα της ΕΑ για το Ηλεκτρονικό εμπόριο, βλ. https://www.epant.gr/enimerosi/kladiki-erevna-e-commerce.html.
[2] Βλ. σχετική Ανακοίνωση της ΕΑ https://www.epant.gr/enimerosi/deltia-typou/item/2376-deltio-typou-emporia-kallyntikon-kata-proteraiotita-eksetasi-ypothesis-kai-anathesi-tis-se-armodio-eisigiti.html.