Επιτροπή Ανταγωνισμού

Ομάδα Κρούσης κατά αντιανταγωνιστικών πρακτικών λόγω Covid-19

H Επιτροπή Ανταγωνισμού (ΕΑ) στην παρούσα συγκυρία που η χώρα δοκιμάζεται από την πανδημία του κορωναϊού (Covid-19) παρακολουθεί τις εξελίξεις προκειμένου να επέμβει ως αρμόδια για τη διαπίστωση τυχόν παραβάσεων των διατάξεων του ν. 3959/2011 και των άρθρων 101 και 102 της Συνθήκης Λειτουργίας Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) περί «Προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισμού», με γνώμονα τη διαφύλαξη της υγιούς ανταγωνιστικής δομής της αγοράς, της προστασίας των συμφερόντων του καταναλωτή και την οικονομική ανάπτυξη.

Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο επιχειρηματικός κόσμος και η γενική αβεβαιότητα που επικρατεί δεν πρέπει να οδηγήσουν σε αποκλίνουσες ή/και παραβατικές συμπεριφορές όπως υπερβολικές ανατιμήσεις ή παράνομες συμπράξεις μεταξύ επιχειρήσεων εις βάρος των καταναλωτών και του δημοσίου συμφέροντος. 

Συνάμα, η ΕΑ αντιλαμβάνεται ότι οι επιχειρήσεις καλούνται να προσαρμόσουν την λειτουργία και την οργάνωσή τους προκειμένου να ανταποκριθούν στη ριζική μεταβολή των συνθηκών προσφοράς και ζήτησης, με σκοπό την οικονομική επιβίωσή τους κατά το επόμενο κρίσιμο χρονικό διάστημα που όλοι ελπίζουμε να είναι σύντομο. 

Στο πλαίσιο αυτό η ΕΑ με απόφαση του Προέδρου της 20ης Μαρτίου 2020, προχώρησε στη δημιουργία μιας ομάδας κρούσης κατά αντιανταγωνιστικών πρακτικών λόγω της πανδημίας του ιού Covid-19, η οποία αναλαμβάνει:

  • Τη σύνταξη οδηγιών για επιχειρήσεις και πολίτες σχετικά με την εφαρμογή του δικαίου του ανταγωνισμού υπό τη μορφή δελτίων τύπων και ερωταπαντήσεων.
  • Τη δημιουργία ενός κόμβου συγκέντρωσης των ερωτημάτων των επιχειρήσεωνσχετικά με πρωτοβουλίες που προτίθενται να λάβουν και τη συμβατότητα αυτών με το δίκαιο ανταγωνισμού.
  • Τη συγκέντρωση στοιχείων για επιχειρήσεις που ενδέχεται να προβαίνουν σε αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές.
  • Την πληροφόρηση του κοινού σχετικά με τις έρευνες της ΕΑ σε επιχειρηματικούς κλάδουςποτών και τροφίμων, προϊόντων καθαριότητας και προσωπικής υγιεινής, φαρμακευτικών προϊόντων και άλλου υγειονομικού υλικού.
  • Την έρευνα για τη διαπίστωση τυχόν παραβάσεων των άρθρων 1 και 2 του ν. 3959/2011 και των άρθρων 101 και 102 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την ανάληψη απαραίτητων ενεργειών, όπως προτάσεις για συστάσεις, επιβολή μέτρων συμπεριφοράς ή διαρθρωτικού χαρακτήρα για την παύση της παράβασης ή/και πρόταση για τη διαπίστωση παράβασης και την επιβολή προστίμου. 
  • Τη σύνταξη γνώμης για θέματα της αρμοδιότητας της ΕΑ ειδικά αναφορικά με επείγουσες νομοθετικές πρωτοβουλίες στην παρούσα συγκυρία προκειμένου να διασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία των αγορών, λαμβάνοντας υπόψη και τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας και του δημοσίου συμφέροντος γενικότερα.
  • Τη συνεργασία με άλλες δημόσιες αρχές. 
  • Την ανάρτηση των δράσεων των άλλων εθνικών αρχών ανταγωνισμού και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ανταγωνισμού.
  • Την ενημέρωση του κοινού για διαδικαστικά θέματα. 

Μια πιο λεπτομερή επισκόπηση των στόχων της συγκεκριμένης ομάδας κρούσης θα βρείτε εδώ.

 

COVID-19 και Ανταγωνισμός

 

 

 

Τελευταία Ενημέρωση

  • 27 Μαρτίου 2020 - Η ΕΑ, έθεσε σε λειτουργία την ειδική ιστοσελίδα της Ομάδας Κρούσης Covid-19_Competition για την ενημέρωση επιχειρήσεων και πολιτών σχετικά με την εφαρμογή των κανόνων του δικαίου του ανταγωνισμού, υπό την μορφή δελτίων τύπων, ερωταπαντήσεων, πληροφόρηση του κοινού σχετικά με τις έρευνες της Ε.Α. κ.α. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ Σύσταση Ομάδας Κρούσης στην Επιτροπή Ανταγωνισμού για την αντιμετώπιση πιθανών  στρεβλώσεων  στον ανταγωνισμό λόγω της πανδημίας Covid -19.
  • 23 Μαρτίου 2020 - Η ΕΑ, σε συνέχεια του διαγγέλματος του κ. Πρωθυπουργού της 22ας Μαρτίου 2020 που αφορά στον περιορισμό της κυκλοφορίας των πολιτών, προχώρησε στην αναπροσαρμογή της λειτουργίας της, συμπεριλαμβάνοντας την τροποποίηση της επικοινωνίας της με το κοινό και την εξ αποστάσεως εργασία των υπαλλήλων της. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ Τηλεργασία και αναπροσαρμογή των ωρών λειτουργίας για το κοινό.
  • 20 Μαρτίου 2020 - Ξεκίνησε η έρευνα της ΕΑ στην Αγορά Υγειονομικού Υλικού με αποστολή 3.859 ηλεκτρονικών ερωτηματολογίων σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην εν λόγω αγορά. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ Έρευνα Αγοράς Υγειονομικού Υλικού.
  • 16 Μαρτίου 2020 - Η ΕΑ εξέδωσε ανακοίνωση για την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού σε κάθετες συμφωνίες επισημαίνοντας ότι δεν θα λάβει δράση εναντίον πρακτικών επιβολής μέγιστων τιμών μεταπώλησης των προϊόντων ή συνιστώμενων τιμών σε συμβάσεις προμήθειας και συμφωνίες διανομής, εάν εκπληρώνονται συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Η Επιτροπή, όμως, θα συνεχίσει να εξετάζει, κάθετους περιορισμούς ιδιαίτερης σοβαρότητας, όπως ο καθορισμός της τιμής μεταπώλησης ή ελάχιστης τιμής μεταπώλησης , επιβάλλοντας τις κατά την νομοθεσία προβλεπόμενες κυρώσεις. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ Εφαρμογή των κανόνων του ανταγωνισμού σε συμβάσεις προμήθειας και συμφωνίες διανομής (κάθετες συμφωνίες).
  • 13 Μαρτίου 2020 - Η ΕΑ προχώρησε σε αναπροσαρμογή της λειτουργίας της επιδοκιμάζοντας την εξ αποστάσεως εργασία από τους υπαλλήλους της και τροποποιώντας τις ώρες λειτουργίας για το κοινό. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ Αναπροσαρμογή ωρών λειτουργίας για το κοινό.
  • 7 Μαρτίου 2020 - Η ΕΑ ανακοίνωσε ότι, υπό τις παρούσες ειδικές κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, θα εξετάζει κατά άμεση προτεραιότητα περιπτώσεις ενδεχόμενης επιδίωξης αύξησης ή διατήρησης των κερδών των επιχειρήσεων ή μετακύλισης οικονομικών βαρών στον καταναλωτή μέσα από παράνομες συμπράξεις και μονομερείς καταχρηστικές πρακτικές από εταιρίες με δεσπόζουσα θέση στην αγορά. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ Εφαρμογή των κανόνων του ανταγωνισμού σε ειδικές κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες.
Επιστροφή στο menu

 

 

Δράσεις της Επιτροπής Ανταγωνισμού

Μέτρα έρευνας

Η ΕΑ, βάσει πολυάριθμων παραπόνων καταναλωτών και δημοσιευμάτων για ανατιμήσεις και ελλείψεις σε υγειονομικό υλικό, απέστειλε χιλιάδες ερωτηματολόγια σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή, εισαγωγή και εμπορία προϊόντων υγειονομικού υλικού προκειμένου να ερευνηθεί εάν συντρέχουν οι προϋποθέσεις εκκίνησης αυτεπάγγελτης έρευνας και η επιβολή μέτρων στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε εδώ το σχετικό δελτίο τύπου.

Η συμπλήρωση του ερωτηματολογίου γίνεται μέσω ειδικής ηλεκτρονικής φόρμας και οι σχετικές οδηγίες για τη συμπλήρωση του ερωτηματολογίου περιλαμβάνονται στο παρακάτω βίντεο:

 

 

Επιστροφή στο menu

 

 

 

Ερωτήσεις & Απαντήσεις

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού αποτελεί το θεματοφύλακα του ανταγωνισμού στην Ελλάδα και με γνώμονα τη διαφύλαξη της υγιούς ανταγωνιστικής δομής της αγοράς, της προστασίας των συμφερόντων του καταναλωτή και της οικονομική ανάπτυξης, εφαρμόζει και επιβάλλει το εθνικό και ενωσιακό δίκαιο του ανταγωνισμού και σε αυτές τις έκτακτες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες.
Η ύπαρξη αποτελεσματικού ανταγωνισμού μεταξύ των επιχειρήσεων αποτελεί βασικό στοιχείο της ελεύθερης οικονομίας και της εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς ακόμη και σε ειδικές κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, όπως η παρούσα συγκυρία λόγω της ύπαρξης κρουσμάτων του ιού COVID-19 (γνωστός και ως «κορωνοϊός»). Στόχος αποτελεί βραχυπρόθεσμα η ομαλή τροφοδότηση της αγοράς χωρίς παράνομες αντιανταγωνιστικές πρακτικές καθώς και η διευκόλυνση της παραγωγικής ανασυγκρότησης της χώρας μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
Η προηγούμενη εμπειρία από άλλες έκτακτες συνθήκες δείχνει ότι τα μέτρα που αποσκοπούν στην εξασφάλιση αποτελεσματικού ανταγωνισμού αποτελούν τη σωστή απάντηση στην οικονομική κρίση. Ενέργειες που περιορίζουν τον ανταγωνισμό τείνουν να επιμηκύνουν και να εμβαθύνουν τις οικονομικές κρίσεις και συνεπώς εμποδίζουν την οικονομική ανάκαμψη.
Σε περίπτωση που λόγω των ιδιαίτερων οικονομικών και κοινωνικών συνθηκών δημιουργηθούν δομικά προβλήματα στις αγορές μεσοπρόθεσμα, η Επιτροπή Ανταγωνισμού δύναται να παρέμβει και με κανονιστικά μέτρα συμπεριφοράς ή διαρθρωτικού χαρακτήρα.
Η Επιτροπή Ανταγωνισμού διατηρεί τις ίδιες αρμοδιότητες και ιδίως:
  • την έρευνα αυτεπαγγέλτως ή κατόπιν καταγγελίας για τη διαπίστωση τυχόν παραβάσεων είτε οριζόντιων και καθέτων αντιανταγωνιστικών συμπράξεων επιχειρήσεων ή ενώσεων επιχειρήσεων είτε κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης
  • τη λήψη αυτεπαγγέλτως ασφαλιστικών μέτρων
  • τη διατύπωση αυτεπαγγέλτως γνώμης για θέματα της αρμοδιότητάς της
  • τη διενέργεια ερευνών σε συγκεκριμένο κλάδο της οικονομίας ή σε συγκεκριμένους τύπους συμφωνιών, όταν η διαμόρφωση των τιμών ή άλλες περιστάσεις δημιουργούν υπόνοιες για πιθανή στρέβλωση του ανταγωνισμού
  • τη συνεργασία με άλλες Δημόσιες Αρχές
Οι επιχειρήσεις και σε αυτές τις κοινωνικές και οικονομικές συγκυρίες οφείλουν να χαράσσουν αυτόνομη εμπορική πολιτική με μέσα που δεν στρεβλώνουν και δεν νοθεύουν τον ελεύθερο ανταγωνισμό και ανεξάρτητα η μία προς την άλλη. H Επιτροπή Ανταγωνισμού δεν θα ανεχτεί επιχειρήσεις που εκμεταλλεύονται την υγειονομική κρίση ως «κάλυψη» για συμπαιγνίες μεταξύ ανταγωνιστών να αυξήσουν τις τιμές ή να περιορίσουν την παραγωγή.
Απαγορεύονται παράνομες συμπράξεις μεταξύ ανταγωνιστών (οριζόντιες συμπράξεις) με σκοπό:
  • τον άμεσο ή έμμεσο καθορισμό των τιμών αγοράς ή πώλησης ή άλλων όρων συναλλαγής,
  • τον περιορισμό ή ο έλεγχο της παραγωγής και της διάθεσης προϊόντων και υπηρεσιών,
  • την κατανομή των αγορών ή των πηγών εφοδιασμού,
  • την εξάρτηση της σύναψης συμβάσεων από την αποδοχή, εκ μέρους των συναλλασσόμενων, πρόσθετων παροχών.
Κάθετες συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων δραστηριοποιούμενων σε διάφορα επίπεδα της αλυσίδας παραγωγής ή διανομής και οι οποίες αφορούν τον καθορισμό της τιμής μεταπώλησης ή ελάχιστης τιμής μεταπώλησης απαγορεύονται. Αντίθετα επιτρέπεται η επιβολή μέγιστων τιμών μεταπώλησης ή συνιστώμενων τιμών μεταπώλησης.
Ο καθορισμός μέγιστων ή ενδεικτικών τιμών λιανικής από χονδρέμπορο σε λιανέμπορο επιτρέπεται. Δεν επιτρέπεται ο καθορισμός συγκεκριμένης τιμής λιανικής ούτε και η επιβολή ελάχιστης τιμής λιανικής.
Ο καθορισμός μέγιστων ή ενδεικτικών τιμών μεταπώλησης/χονδρικής από παραγωγό σε χονδρέμπορο επιτρέπεται. Δεν επιτρέπεται ο καθορισμός συγκεκριμένης τιμής μεταπώλησης ούτε και η επιβολή ελάχιστης τιμής μεταπώλησης.

 

Παραδείγματα:
  • Ο παραγωγός προϊόντων προσωπικής υγιεινής μπορεί να ορίζει τις ανώτατες τιμές μεταπώλησης των προϊόντων του από τους αγοραστές / πελάτες του χονδρεμπόρους και λιανεμπόρους.
  • Σε ένα δίκτυο διανομής τροφίμων, ο παραγωγός μπορεί να θέσει συνιστώμενες τιμές μεταπώλησης των προϊόντων αυτών.
Σε περίπτωση εισαγωγής νέου προϊόντος, ακόμα και η επιβολή τιμής μεταπώλησης μπορεί να είναι δικαιολογημένη για σύντομες σε χρονική διάρκεια περιόδους (π.χ. προωθητικές ενέργειες / καμπάνιες 2 έως 6 εβδομάδων).
Μία κύρια διαδικτυακή πλατφόρμα (internetplatform/ marketplace) μπορεί να θέσει ανώτατο όριο τιμής στα προϊόντα που διατίθενται μέσω αυτής.
Συμφωνίες συνεργασίας επιχειρήσεων, προκειμένου να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη προμήθεια και η δίκαιη κατανομή των προϊόντων που βρίσκονται σε ανεπάρκεια, σε όλους τους καταναλωτές στην ελληνική επικράτεια, δεν αναμένεται να οδηγήσουν σε περιορισμό του ανταγωνισμού. Ακόμα και αν κριθεί ότι περιορίζουν προσωρινά τον ανταγωνισμό, η Επιτροπή Ανταγωνισμού θα αξιολογήσει το βαθμό στον οποίο επιτυγχάνεται η αποτελεσματικότητα της απρόσκοπτης και δίκαιης διανομής, καθώς και τον προσωρινό χαρακτήρα τους και κατά πόσο είναι αναλογικά και απολύτως απαραίτητες προς την επίτευξη των ως άνω σκοπών.
Συμφωνίες, αποφάσεις και εναρμονισμένες πρακτικές μεταξύ επιχειρήσεων είναι σύμφωνες με το δίκαιο του ελεύθερου ανταγωνισμού, εφόσον πληρούν αθροιστικά τις κατωτέρω προϋποθέσεις:
α) συμβάλλουν στη βελτίωση της παραγωγής ή της διανομής των προϊόντων ή στην προώθηση της τεχνικής ή οικονομικής προόδου,
β) εξασφαλίζουν συγχρόνως στους καταναλωτές εύλογο τμήμα από το όφελος που προκύπτει,
γ) δεν επιβάλλουν στις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις περιορισμούς μη απαραίτητους για την επίτευξη των στόχων αυτών και
δ) δεν παρέχουν τη δυνατότητα κατάργησης του ανταγωνισμού ή κατάργησης αυτού σε σημαντικό τμήμα της σχετικής αγοράς.
Τέτοιες συμφωνίες μπορεί να αφορούν την ανταλλαγή πληροφοριών ή να είναι συμφωνίες για έρευνα και ανάπτυξη, συμφωνίες παραγωγής, προμήθειας, εμπορίας και διανομής και τυποποίησης.

 

Σε περίπτωση που θέλετε να προβείτε στη σύναψη κάποιας από τις ως άνω συμφωνίες (ανταλλαγής πληροφοριών, παραγωγής, προμήθειας, εμπορίας και διανομής κλπ) με υφιστάμενους ή πιθανούς ανταγωνιστές σας παρακαλείστε να επικοινωνήσετε με την Υπηρεσία μας.
Η ανταλλαγή στρατηγικής φύσεως πληροφοριών μεταξύ ανταγωνιστών μπορεί να έχει αποτελέσματα που περιορίζουν τον ανταγωνισμό, διότι μειώνει την ανεξαρτησία λήψης αποφάσεων των μερών και κατ’ επέκταση τα κίνητρά τους να ανταγωνισθούν. Ως πλέον στρατηγικές πληροφορίες θεωρούνται οι τιμές (π.χ. πραγματικές τιμές, εκπτώσεις, αυξήσεις, μειώσεις) και οι ποσότητες και ακολουθούν οι πληροφορίες για το κόστος και τη ζήτηση. Άλλες στρατηγικές πληροφορίες είναι οι πωλήσεις, η παραγωγική δυναμικότητα, σχέδια εμπορίας, κίνδυνοι, επενδύσεις, τεχνολογίες, προγράμματα Έρευνας και Ανάπτυξης και τα αποτελέσματά τους. Η στρατηγική χρησιμότητα των πληροφοριών εξαρτάται από τον βαθμό συγκεντρωτικότητάς τους, την παλαιότητά τους, καθώς και το πλαίσιο της αγοράς και την συχνότητα της ανταλλαγής. Όσο πιο παλιά είναι τα στοιχεία και όσο πιο συγκεντρωτικά, δηλαδή όταν οι ανταγωνιστές δεν έχουν πρόσβαση σε εξατομικευμένες πληροφορίες για τιμές και ποσότητες των ανταγωνιστών τους, τόσο λιγότερο αναμένεται να επηρεάσουν την ανταγωνιστική δομή της αγοράς.
Επιτρέπεται όταν η ανταλλαγή πληροφοριών αναμένεται να οδηγήσει σε βελτίωση της αποδοτικότητας και πληρούνται οι υπό ερώτηση 12 προϋποθέσεις. Οι πληροφορίες σχετικά με τα έξοδα των ανταγωνιστών μπορούν να επιτρέψουν στις εταιρείες να γίνουν πιο αποδοτικές, εάν συγκρίνουν τις επιδόσεις τους με τις βέλτιστες πρακτικές στον κλάδο. Επιπλέον, σε ορισμένες περιστάσεις η ανταλλαγή πληροφοριών (π.χ. πληροφορίες για τη ζήτηση) μπορεί να βοηθήσει τις εταιρείες να κατανείμουν την παραγωγή σε αγορές υψηλής ζήτησης. Μερικές μορφές ανταλλαγής πληροφοριών στο πλαίσιο αυτό ενδέχεται να επιτρέπουν σημαντική εξοικονόμηση κόστους εάν, για παράδειγμα, μειώνουν περιττά αποθέματα ή επιτρέπουν ταχύτερη παράδοση φθαρτών προϊόντων σε περιοχές με υψηλή ζήτηση και τη μείωσή τους σε περιοχές με χαμηλή ζήτηση.

 

Παράδειγμα
Πηγή: Κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή του άρθρου 101 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις συμφωνίες οριζόντιας συνεργασίας

Δεδομένα: Υπάρχουν πέντε παραγωγοί φρέσκου εμφιαλωμένου χυμού καρότου στη σχετική αγορά. Η ζήτηση για το προϊόν αυτό είναι πολύ ασταθής και διαφέρει από τόπο σε τόπο και χρονικές περιόδους. Ο χυμός πρέπει να πωληθεί και να καταναλωθεί εντός μίας ημέρας από την ημερομηνία παραγωγής του. Οι παραγωγοί συμφωνούν να συστήσουν μια ανεξάρτητη εταιρεία έρευνας αγοράς, η οποία θα συλλέγει πληροφορίες σε καθημερινή βάση σχετικά με τους απούλητους χυμούς σε κάθε σημείο παραγωγής, τις οποίες θα δημοσιεύει στον δικτυακό τόπο της την επόμενη εβδομάδα υπό μορφή συγκεντρωτικών στοιχείων ανά σημείο πώλησης. Τα δημοσιευμένα στατιστικά στοιχεία επιτρέπουν στους παραγωγούς και στους λιανοπωλητές να προβλέψουν τη ζήτηση και να τοποθετήσουν καλύτερα το προϊόν τους στην αγορά. Πριν από την καθιέρωση της ανταλλαγής, οι λιανοπωλητές ανέφεραν απώλειες μεγάλων ποσοτήτων χυμού και, ως εκ τούτου, μείωσαν την ποσότητα του χυμού που αγόραζαν από τους παραγωγούς, δηλαδή η αγορά δεν λειτουργούσε αποτελεσματικά. Κατά συνέπεια, σε ορισμένες περιόδους και περιοχές, υπήρχαν συχνά περιπτώσεις κατά τις οποίες η ζήτηση δεν μπορούσε να ικανοποιηθεί. Το σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών, το οποίο επιτρέπει την καλύτερη πρόβλεψη του πλεονάσματος ή της έλλειψης προσφοράς, μείωσε σημαντικά τις περιπτώσεις ανικανοποίητης ζήτησης από τους καταναλωτές και αύξησε την ποσότητα που πωλήθηκε στην αγορά.

Ανάλυση: Παρόλο που η αγορά είναι αρκετά συγκεντρωμένη και τα δεδομένα που ανταλλάσσονται είναι πρόσφατα και στρατηγικά, δεν είναι πιθανό αυτή η ανταλλαγή να διευκολύνει ένα συμπαιγνιακό αποτέλεσμα, επειδή τέτοιο συμπαιγνιακό αποτέλεσμα δεν αναμένεται να εμφανιστεί σε μια ασταθή αγορά. Ακόμη και αν η ανταλλαγή προκαλέσει ορισμένους κινδύνους εμφάνισης αποτελεσμάτων που περιορίζουν τον ανταγωνισμό, είναι πιθανό η βελτίωση της αποτελεσματικότητας που απορρέει από την αύξηση της προσφοράς σε τόπους με υψηλή ζήτηση και τη μείωση της προσφοράς σε τόπους με χαμηλή ζήτηση να αντισταθμίσει τα πιθανά περιοριστικά αποτελέσματα. Οι πληροφορίες ανταλλάσσονται με δημόσιο τρόπο και ως συγκεντρωτικά στοιχεία, γεγονός που συνεπάγεται λιγότερους αντιανταγωνιστικούς κινδύνους από ό,τι εάν οι πληροφορίες δεν ήταν δημόσιες και ήταν εξατομικευμένες. Επομένως η ανταλλαγή πληροφοριών δεν υπερβαίνει ότι είναι αναγκαίο για να διορθωθεί η ανεπάρκεια της αγοράς. Ως εκ τούτου, είναι πιθανό αυτή η ανταλλαγή πληροφοριών να πληροί τα κριτήρια του άρθρου 101 παράγραφος 3.
Η δημόσια ανταλλαγή επίκαιρων δεδομένων μπορεί να ωφελήσει τους καταναλωτές βοηθώντας τους να αποφασίσουν τις αγορές τους και μειώνοντας τα έξοδα αναζήτησής συγκριτικών πληροφοριών. Ομοίως, η δημόσια ανταλλαγή πληροφοριών για τρέχουσες τιμές εισροών μπορεί να μειώσει το κόστος αναζήτησης των εταιρειών, πράγμα το οποίο κατά κανόνα ωφελεί τους καταναλωτές λόγω της μείωσης των τελικών τιμών των προϊόντων.
Οι συμφωνίες Ε&Α έχουν ως αντικείμενο τον περιορισμό του ανταγωνισμού, εάν δεν αφορούν πραγματικά από κοινού Ε&Α, αλλά χρησιμοποιούνται για να συγκαλύψουν μια σύμπραξη, δηλαδή πρακτικές που απαγορεύονται υπό άλλες συνθήκες, όπως καθορισμό των τιμών, περιορισμό της παραγωγής ή/και της ποικιλίας των προϊόντων, κατανομή της αγοράς ή ακόμα και περιορισμό της ποιότητας και του εύρους της Ε&Α. Ωστόσο, τα αποτελέσματα όσον αφορά τις τιμές, την παραγωγή, την ποιότητα των προϊόντων, την ποικιλία των προϊόντων ή την καινοτομία στις υφιστάμενες αγορές είναι πιθανά μόνον εάν τα μέρη διαθέτουν από κοινού ισχυρή θέση, εάν είναι δυσχερής η είσοδος στις αγορές αυτές και εάν οι άλλες δραστηριότητες καινοτομίας είναι ελάχιστες. Γενικά, πρέπει να γίνεται διάκριση μεταξύ συμφωνιών που αφορούν αποκλειστικά Ε&Α και συμφωνιών που προβλέπουν ευρύτερη συνεργασία που εκτείνεται σε διάφορα στάδια της εκμετάλλευσης των αποτελεσμάτων (χορήγηση αδειών εκμετάλλευσης, παραγωγή, εμπορία). Οι συμφωνίες που αφορούν αποκλειστικά Ε&Α σπανίως έχουν αποτελέσματα που περιορίζουν τον ανταγωνισμό. Εάν η συνεργασία Ε&Α περιλαμβάνει από κοινού εκμετάλλευση μόνο μέσω χορήγησης αδειών εκμετάλλευσης, τα περιοριστικά αποτελέσματα, όπως ο αποκλεισμός της αγοράς, δεν είναι πιθανά. Εάν, ωστόσο, η συνεργασία περιλαμβάνει την από κοινού παραγωγή ή/και εμπορία προϊόντων ή τεχνολογιών στις οποίες έχουν επέλθει ελαφρές βελτιώσεις, πρέπει να εξετασθούν με μεγαλύτερη προσοχή τα αποτελέσματα της συμφωνίας στον ανταγωνισμό.
Οι συμφωνίες εμπορίας αφορούν τη συνεργασία μεταξύ ανταγωνιστών για την πώληση, τη διανομή ή την προώθηση των υποκατάστατων προϊόντων τους. Αυτός ο τύπος συμφωνιών μπορεί να καλύπτει ένα ευρύ και ποικίλο φάσμα τομέων, ανάλογα με τις πτυχές της εμπορίας που αφορά η συνεργασία. Στο ένα άκρο του φάσματος, συναντούμε τις κοινές πωλήσεις που συνεπάγονται τον από κοινού καθορισμό όλων των εμπορικών πτυχών που συνδέονται με την πώληση του προϊόντος, συμπεριλαμβανομένης της τιμής. Στο άλλο άκρο του φάσματος, συναντούμε συμφωνίες πιο περιορισμένης κλίμακας που αφορούν μια συγκεκριμένη πτυχή της εμπορίας, όπως τη διανομή, την εξυπηρέτηση μετά την πώληση ή τη διαφήμιση.
Τέτοιες συμφωνίες που περιορίζουν τον ανταγωνισμό στις αγορές προμήθειας ή στις παρεπόμενες αγορές πώλησης και οδηγούν σε αύξηση των τιμών, μείωση της παραγωγής, της ποιότητας ή της ποικιλίας του προϊόντος, ή της καινοτομίας, κατανομή της αγοράς ή αντιανταγωνιστικό αποκλεισμό άλλων δυνητικών αγοραστών, απαγορεύονται. Ωστόσο, δεν έχουν όλες οι αμοιβαίες συμφωνίες διανομής ως αντικείμενο τον περιορισμό του ανταγωνισμού. Το κρίσιμο ζήτημα για την αξιολόγηση μιας συμφωνίας του τύπου αυτού είναι κατά πόσον η εν λόγω η συμφωνία είναι αντικειμενικά αναγκαία προκειμένου έκαστο μέρος να μπορέσει να εισέλθει στην αγορά άλλων μερών. Εάν πράγματι είναι αναγκαία, τότε η συμφωνία δεν δημιουργεί προβλήματα ανταγωνισμού οριζόντιου χαρακτήρα.
Οι συμφωνίες εμπορίας μπορούν να συνεπάγονται σημαντική βελτίωση της αποτελεσματικότητας. Η βελτίωση της αποτελεσματικότητας εξαρτάται από τη φύση της δραστηριότητας και τα μέρη της συνεργασίας. Η από κοινού διανομή μπορεί να επιφέρει σημαντική βελτίωση της αποτελεσματικότητας, χάρη σε οικονομίες κλίμακας ή φάσματος, ιδίως για τους μικρούς παραγωγούς. Ωστόσο, εάν η από κοινού εμπορία δεν αποτελεί τίποτε άλλο παρά μια αντιπροσωπεία με αντικείμενο τις πωλήσεις, χωρίς να περιλαμβάνει την πραγματοποίηση έστω κάποιων επενδύσεων, είναι πιθανό να συγκαλύπτει μια σύμπραξη και ως εκ τούτου θα πρέπει να διερευνηθεί.
Κοινή διαδικτυακή πλατφόρμα
Παράδειγμα
Πηγή: Κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή του άρθρου 101 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις συμφωνίες οριζόντιας συνεργασίας

Δεδομένα: Αριθμός μικρών εξειδικευμένων καταστημάτων σε μια ολόκληρη χώρα συμμετέχει σε ηλεκτρονική διαδικτυακή πλατφόρμα για την προώθηση, πώληση και παράδοση καλαθιών δώρου με φρούτα. Υπάρχουν ορισμένες ανταγωνιστικές διαδικτυακές πλατφόρμες. Μέσω μηνιαίας συνδρομής, μοιράζονται το κόστος λειτουργίας της πλατφόρμας και επενδύουν από κοινού στην προώθηση του εμπορικού σήματος. Μέσω της ιστοσελίδας, στην οποία προσφέρονται αρκετοί διαφορετικοί τύποι καλαθιών δώρου, οι πελάτες παραγγέλλουν (και πληρώνουν) τον τύπο του καλαθιού δώρου που θέλουν να παραδοθεί. Στη συνέχεια, η παραγγελία ανατίθεται στο εξειδικευμένο κατάστημα που βρίσκεται πιο κοντά στη διεύθυνση παράδοσης. Το κατάστημα αναλαμβάνει μεμονωμένα το κόστος σύνθεσης του καλαθιού δώρου και της παράδοσής του στον πελάτη. Καρπούται το 90% της τελικής τιμής, η οποία ορίζεται από τη διαδικτυακή πλατφόρμα και εφαρμόζεται ομοιόμορφα σε όλα τα συμμετέχοντα εξειδικευμένα καταστήματα, ενώ το υπόλοιπο 10% διατίθεται για την κοινή προώθηση και τα έξοδα λειτουργίας της διαδικτυακής πλατφόρμας. Εκτός από την πληρωμή της μηνιαίας συνδρομής, δεν υπάρχουν περαιτέρω περιορισμοί για τα εξειδικευμένα καταστήματα που θέλουν να συμμετάσχουν στην πλατφόρμα σε ολόκληρη την εθνική επικράτεια. Επιπλέον, τα εξειδικευμένα καταστήματα τα οποία διαθέτουν τον δικό τους εταιρικό δικτυακό τόπο μπορούν επίσης να πωλήσουν (και σε ορισμένες περιπτώσεις πωλούν) καλάθια δώρου με φρούτα στο Διαδίκτυο με τη δική τους επωνυμία και, έτσι, μπορούν ακόμη να ανταγωνίζονται μεταξύ τους εκτός του πλαισίου της συνεργασίας. Οι πελάτες που αγοράζουν από τη διαδικτυακή πλατφόρμα έχουν λάβει βεβαίωση για αυθημερόν παράδοση καλαθιών δώρου με φρούτα και μπορούν επίσης να επιλέγουν την ώρα παράδοσης που τους εξυπηρετεί.

Ανάλυση: Παρότι η συμφωνία έχει περιορισμένο χαρακτήρα, δεδομένου ότι αφορά μόνον την από κοινού πώληση ενός συγκεκριμένου τύπου προϊόντος μέσω ενός συγκεκριμένου διαύλου εμπορικής προώθησης (της διαδικτυακής πλατφόρμας) και δεδομένου ότι περιλαμβάνει καθορισμό των τιμών, είναι πιθανό να έχει ως αντικείμενο τον περιορισμό του ανταγωνισμού κατά την έννοια του άρθρου 101 παράγραφος 1. Επομένως, η συμφωνία πρέπει να αξιολογηθεί βάσει του άρθρου 101 παράγραφος 3. Η συμφωνία οδηγεί σε βελτίωση της αποτελεσματικότητας, όπως μεγαλύτερη επιλογή και παροχή υπηρεσίας υψηλότερης ποιότητας και μείωση του κόστους αναζήτησης, που ωφελεί τους πελάτες και μπορεί να αντισταθμίσει τα αποτελέσματα που περιορίζουν τον ανταγωνισμό και απορρέουν από τη συμφωνία. Δεδομένου ότι τα εξειδικευμένα καταστήματα που συμμετέχουν στη συνεργασία είναι ακόμη σε θέση να λειτουργούν μεμονωμένα και να ανταγωνίζονται μεταξύ τους, τόσο μέσω των καταστημάτων τους όσο και στο Διαδίκτυο, ο περιορισμός του καθορισμού των τιμών μπορεί να θεωρηθεί αναγκαίος για την προώθηση του προϊόντος (καθώς όταν αγοράζουν μέσω της διαδικτυακής πλατφόρμας, οι καταναλωτές δεν γνωρίζουν από πού αγοράζουν το καλάθι δώρου και δεν θέλουν να ασχολούνται με πληθώρα διαφορετικών τιμών) και για την επακόλουθη βελτίωση της αποτελεσματικότητας. Ελλείψει άλλων περιορισμών, η συμφωνία πληροί τα κριτήρια του άρθρου 101 παράγραφος 3. Επιπλέον, καθώς υπάρχουν άλλες ανταγωνιζόμενες διαδικτυακές πλατφόρμες και τα μέρη εξακολουθούν να ανταγωνίζονται μεταξύ τους, μέσω των καταστημάτων τους ή το διαδίκτυο, ο ανταγωνισμός δεν θα εξαλειφθεί.
Μονομερείς πρακτικές εκμετάλλευσης του καταναλωτικού κοινού, ιδίως μέσω της υπερτιμολόγησης προϊόντων (π.χ. μάσκες, γάντια υγειονομικής χρήσης) ή υπηρεσιών (ιατρικά διαγνωστικά τεστ) από εταιρίες με δεσπόζουσα θέση στην αγορά απαγορεύονται όταν ισχύουν αθροιστικά δύο προϋποθέσεις: α) η τιμή του προϊόντος είναι υπερβολικά υψηλή σε σχέση με το πραγματικό κόστος της επιχείρησης και β) σε περίπτωση που αυτό ισχύει, η τιμή είναι είτε άδικη καθαυτή (unfair in itself) ή άδικη σε σύγκριση με την τιμή ανταγωνιστικών προϊόντων.
Επίσης απαγορεύονται, κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις, μονομερείς καταχρηστικές πρακτικές από δεσπόζουσες επιχειρήσεις και οι οποίες αποκλείουν τους άλλους ανταγωνιστές σε μία αγορά, όπως η εφαρμογή στο εμπόριο άνισων όρων για ισοδύναμες παροχές ή η αδικαιολόγητη άρνηση πώλησης, αγοράς ή άλλης συναλλαγής, κατά τρόπο που δυσχεραίνει τη λειτουργία του ανταγωνισμού.
Οι ίδιες απαγορεύσεις για αντιανταγωνιστικές πρακτικές καθορισμού τιμών, κατανομής αγορών ή και πελατών ή επιβολής υψηλών τιμών από δεσπόζουσα επιχείρηση ισχύουν και για τα ηλεκτρονικά καταστήματα και τις on line εμπορικές πλατφόρμες (market places). Αντίθετα, μια κύρια διαδικτυακή πλατφόρμα (internet platform/ marketplace) μπορεί να θέσει ανώτατο όριο τιμής στα προϊόντα που διατίθενται μέσω αυτής.
Είναι συμβατά με τους κανόνες του ελεύθερου ανταγωνισμού τυχόν νομοθετικά μέτρα παρέμβασης με τη μορφή επιβολής ανώτατης τιμής πώλησης καταναλωτικών προϊόντων, προκειμένου να αντιμετωπισθούν πρακτικές υψηλής τιμολόγησης σε προϊόντα στα οποία παρουσιάζονται ελλείψεις σε περίοδο κρίσης;

 

Οι μηχανισμοί καθορισμού τιμών αποτελούν μία από τις περιοριστικές μορφές παρέμβασης στην αγορά, επιφέρουν δε ακραία αποτελέσματα που παρεκκλίνουν από τον σκοπό διασφάλισης ελεύθερου ανταγωνισμού εντός της εσωτερικής αγοράς και ενέχουν κινδύνους (βλ. Απάντηση 21). Ωστόσο, ενόψει κοινωνικών ανησυχιών οι οποίες, κατά τις περιστάσεις, δύνανται να υπερισχύσουν του σκοπού διασφάλισης ανταγωνισμού στην αγορά, η ρύθμιση των τιμών δεν είναι ασυμβίβαστη, εκ προοιμίου, με τους στόχους του Ευρωπαϊκού δικαίου ανταγωνισμού.
Η παρέμβαση του κράτους στις τιμές πώλησης των καταναλωτικών προϊόντων μέσω του καθορισμού ανώτατης τιμής πώλησης αυτών έχει, σύμφωνα με την οικονομική θεωρία, ως στόχο την προστασία του καταναλωτή. Ενόψει του σκοπού αυτού, η τιμή αυτή παρέμβασης καθορίζεται σε επίπεδο χαμηλότερο από εκείνο που διαμορφώνεται στην ελεύθερη οικονομία. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να γίνεται σε εξαιρετικές περιπτώσεις, και περιπτώσεις διαχείρισης κρίσεων, όπου δηλ. είναι αντικειμενικά ανέφικτο να λειτουργήσει ο υγιής ανταγωνισμός, συντρέχουν λόγοι δημοσίου συμφέροντος και όταν κανένα άλλο λιγότερο περιοριστικό μέτρο στον ανταγωνισμό δεν μπορεί να αποφέρει αποτελέσματα. Θα πρέπει επίσης να σχεδιάζεται με ιδιαίτερη προσοχή.
Η επιβολή ανώτατης τιμής σε ένα προϊόν από το κράτος ενδέχεται να έχει τις ακόλουθες αρνητικές επιδράσεις (ορισμένες βραχυπρόθεσμα, άλλες μεσοπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα):
  • Ελλείψεις στην αγορά: Στο βαθμό που υπάρχει για το συγκεκριμένο προϊόν παραγωγή στο εξωτερικό ή αποφάσεις παραγωγής ή διανομής, η οποία επηρεάζεται από τιμές σε άλλες χώρες, αν ο καθορισμός μιας χαμηλής τιμής στη χώρα εκτρέψει προϊόν στο εξωτερικό, όπου το κέρδος μπορεί να είναι υψηλότερο, μπορεί να δημιουργηθούν ελλείψεις ποσοτήτων στην εσωτερική αγορά.
  • Μακροχρόνια μείωση της προσφοράς από τις επιχειρήσεις.
  • Μη αποτελεσματική κατανομή πόρων στην οικονομία.
  • Κίνδυνος ενίσχυσης κάποιων ισχυρών παικτών εις βάρος κάποιων μικρότερων κυρίως ελληνικών επιχειρήσεων.
  • Εμφάνιση του φαινομένου umbrella pricing:. Στην περίπτωση αυτή οι μέγιστες τιμές λειτουργούν ως εστιακό σημείο για τους μεταπωλητές (umbrella pricing) και ενδεχομένως να εφαρμόζονται από τους περισσότερους ή και από όλους τους μεταπωλητές ως καθορισμένες τιμές. Συνεπώς, οι τιμές πώλησης όλων των ομοειδών προϊόντων θα τείνουν στην ως άνω καθορισμένη ανώτατη τιμή, ακόμη και για ομοειδή αγαθά η τιμή των οποίων πριν την επιβολή της μέγιστης τιμής κυμαινόταν σε χαμηλότερα επίπεδα.
  • Εμφάνιση φαινομένων «γκρίζας» ή «μαύρης» αγοράς: Το γεγονός ότι κάποιοι καταναλωτές λόγω της έλλειψης των αγαθών δεν ικανοποιούν τις ανάγκες τους, παρότι είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν υψηλότερη από την τιμή παρέμβασης τιμή, είναι πιθανό να οδηγήσει σε φαινόμενα «γκρίζας» ή «μαύρης» αγοράς, όπου τα προϊόντα πωλούνται σε τιμή αρκετά υψηλότερη από εκείνη της τιμής παρέμβασης.
  • Παρεμπόδιση τυχόν δομικών και διαρθρωτικών αλλαγών στην αγορά που έχουν ήδη δρομολογηθεί από την κυβέρνηση.
Υπό ποιες προϋποθέσεις τυχόν απόφαση για λήψη (οποιουδήποτε) μέτρου κρατικής παρέμβασης στις τιμές πώλησης προϊόντων δύναται να δημιουργήσει τη μικρότερη δυνατή βλάβη στη διάρθρωση της αγοράς;
Τυχόν απόφαση θα πρέπει: 1) να έχει μικρή διάρκεια, 2) οι παρεμβάσεις να επανεξετάζονται περιοδικώς, 2) να οριοθετείται σαφώς η δυνατότητα της Διοίκησης για επιβολή ανώτατων τιμών σε συγκεκριμένα προϊόντα ή υπηρεσίες, υπό την έννοια ότι μια τέτοια παρέμβαση επιβάλλεται για λόγους δημοσίου συμφέροντος σε εξαιρετικές περιπτώσεις και για περιορισμένο χρονικό διάστημα, και, τέλος, 3) να διασφαλίζεται ότι οι ρυθμιζόμενες οντότητες διατηρούν κίνητρα για να λειτουργούν αποτελεσματικά, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα ότι τα κέρδη δεν είναι υπερβολικά και ότι οι οντότητες παραμένουν βιώσιμες.
Ως εναλλακτικά μέτρα με σκοπό την προστασία του καταναλωτικού κοινού από υπερτιμολογήσεις, τα οποία συνιστούν τη μικρότερη δυνατή παρέμβαση στην αγορά είναι τα ακόλουθα:
  • Καθορισμός ποσοστού κέρδους ή εκφρασμένου σε απόλυτες μονάδες κέρδους επί συγκριμένων πωλουμένων ειδών ή παρεχόμενων υπηρεσιών σε επίπεδο χονδρικής και λιανικής σε επίπεδα προ της συγκεκριμένης υγειονομικής κρίσης.
  • Περιορισμός στην ποσότητα αγοράς ανά άτομο ανά συναλλαγή.
  • Δυνατότητα το κράτος να αγοράσει τα εν λόγω προϊόντα και να τα διαθέσει απευθείας στους πολίτες ως μέτρο κοινωνικής πολιτικής.
  • Δυνατότητα το κράτος να παράξει τα εν λόγω προϊόντα και να τα διαθέσει στους καταναλωτές ως μέσω ενίσχυσης του ανταγωνισμού στην αγορά.
  • Η δημοσιοποίηση κατά τακτά χρονικά διαστήματα ενός «δελτίου ακρίβειας ή υπερβολικής τιμολόγησης», στο οποίο θα δημοσιοποιούνται ορισμένες περιπτώσεις προϊόντων ή και επιχειρήσεων που τιμολογούν σε υπερβολικά υψηλό επίπεδο, με βάση αντικειμενικά συγκριτικά στοιχεία (naming and shaming).
  • Γενικά παροχή οικονομικών κινήτρων παρά νομοθετική ρύθμιση για την αντιμετώπιση εξωτερικών παραγόντων (επιχορηγήσεις, απαλλαγή από φόρους κλπ).
Ορισμένα από αυτά τα μέτρα δύνανται να είναι πιο αποτελεσματικά από άλλα, ανάλογα με την περίσταση και τα δεδομένα της συγκεκριμένης αγοράς.
Η Κυβέρνηση, εξέδωσε πρόσφατα την με αριθ. 68/2020 ΠΝΠ σύμφωνα με την οποία, για όσο διάστημα ελλοχεύει ο κίνδυνος εξάπλωσης του κορωνοϊού (COVID-19) απαγορεύεται η συνομολόγηση ή η λήψη περιουσιακών ωφελημάτων που αφορούν την πώληση οποιουδήποτε αγαθού ή υπηρεσίας που είναι απαραίτητο για την υγεία, τη διατροφή, τη μετακίνηση και την ασφάλεια του καταναλωτή, ιδίως δε φαρμακευτικών προϊόντων, μέσων ατομικής προστασίας και προσωπικής υγιεινής, όπως χειρουργικών μασκών, αντισηπτικών υγρών και άλλων υλικών απολύμανσης. Προϋπόθεση της απαγόρευσης αυτής είναι τα ωφελήματα αυτά να υπερβαίνουν την αξία της παροχής, τόσο ώστε το μικτό περιθώριο κέρδους να είναι μεγαλύτερο από αυτό της προ της 1ης Φεβρουαρίου 2020, για τα ως άνω προϊόντα και υπηρεσίες (αρθρ. 21, ΠΝΠ 68/20.3.2020).
Αρμόδια αρχή, για τη λήψη καταγγελιών και τη διαπίστωση της ως άνω παράβασης είναι η Γενική Γραμματεία Εμπορίου και Προστασίας Καταναλωτή του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων (http://www.mindev.gov.gr/)
Σύμφωνα με την προσφάτως εκδοθείσα ΠΝΠ με αριθ. 68/2020 (αρθρ.17) και για όσο διάστημα ελλοχεύει ο κίνδυνος εξάπλωσης του κορωνοϊού (COVID-19), θεσπίστηκε περιορισμός από το κράτος στη διάθεση προϊόντων απολύμανσης, αιθυλικής αλκοόλης και αντισηπτικών και η διάθεσή τους γίνεται πλέον αποκλειστικά σε μεμονωμένες συσκευασίες.
Για τα λοιπά προϊόντα, εξακολουθεί να εφαρμόζεται ο νόμος για την Προστασία του ελεύθερου ανταγωνισμού (με την επιφύλαξη της παρ. 3 του άρθρ.1 του ν. 3959/2011), σύμφωνα με τον οποίο απαγορεύονται όλες οι συμφωνίες και εναρμονισμένες πρακτικές μεταξύ επιχειρήσεων και όλες οι αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων, οι οποίες συνίστανται στον περιορισμό ή στον έλεγχο της παραγωγής ή της διάθεσης προϊόντων και έχουν ως αντικείμενο ή αποτέλεσμα την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού στην Ελληνική Επικράτεια.
Η Επιτροπή Ανταγωνισμού, ως αρμόδια αρχή για την ορθή εφαρμογή των ανωτέρω, θα δράσει άμεσα σε περιπτώσεις περιορισμού στην παραγωγή ή διάθεση προϊόντων με αφορμή την εξάπλωση του COVID-19, εφόσον οι περιορισμοί αυτοί δε βασίζονται σε αντικειμενικούς λόγους και αντίκεινται στους κανόνες του ελεύθερου ανταγωνισμού.

 

Επιστροφή στο menu

 

 

Διαδικαστικά θέματα

Η ΕΑ με γνώμονα την προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων και των συναλλασσόμενων με αυτή πολιτών αλλά και την παράλληλη διασφάλιση της απρόσκοπτης λειτουργίας της Υπηρεσίας και τη διασφάλιση των δημόσιων σκοπών που αυτή επιτελεί και υπηρετεί, με απόφασή της η οποία πρόκειται να δημοσιευτεί στο ΦΕΚ, ορίζει, για την περίοδο από την Τρίτη, 20/03/2020 έως και την Πέμπτη, 30/04/2020 τα εξής:

Τα γραφεία της ΕΑ θα λειτουργούν με προσωπικό ασφαλείας, ενώ το μεγαλύτερο μέρος του προσωπικού θα εργάζεται εξ αποστάσεως.

Η κατάθεση εγγράφων με φυσική παρουσία ή με ταχυδρομείο δεν θα είναι πλέον εφικτή. Οι συναλλασσόμενοι με την ΕΑ, για υποθέσεις τους, καλούνται να χρησιμοποιούν αποκλειστικά τις παρακάτω ηλεκτρονικές διευθύνσεις αλληλογραφίας:

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. για κατάθεση εγγράφων στην ΕΑ,

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. για κατάθεση γνωστοποιήσεων συγκεντρώσεων, 

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. για κατάθεση καταγγελιών,

ή μέσω της φόρμας του website της Επιτροπής Ανταγωνισμού για κατάθεση γενικών ερωτημάτων ή αιτημάτων πληροφόρησης.

Η επικοινωνία με τη Γενική Διεύθυνση μπορεί να πραγματοποιείται είτε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου από τον κατάλογο του προσωπικού της ΕΑ, είτε μέσω των συγκεκριμένων παρακάτω τηλεφώνων:
  • Πρωτόκολλο: 210 – 8809139 ή 210-8809331
  • Δ/νση Διοικητικής και Οικονομικής Υποστήριξης: 210 – 8809209
  • Α΄Δ/νση Οικονομικής Τεκμηρίωσης: 210 – 8809236
  • Β΄Δ/νση Οικονομικής Τεκμηρίωσης: 210 – 8809217
  • Δ/νση Νομικής Τεκμηρίωσης: 210 – 8809248
  • Επιτροπή
  • Γραφείο Προέδρου, Αντιπροέδρου και Εισηγητών: 210 – 8809202
  • Γραμματεία ΕΑ: 210 – 8809215 ή 210-8809212 (για θέματα οργάνωσης ακροαματικών διαδικασιών και θεμάτων της Ολομέλειας της Επιτροπής)
Η Ολομέλεια της ΕΑ θα διεξάγει τις προγραμματισμένες συνεδριάσεις και διασκέψεις μέσω πλατφόρμας τηλεδιάσκεψης κατόπιν πιστοποίησης των χρηστών.
Οι εκ του νόμου δεσμευτικές προθεσμίες εξακολουθούν να ισχύουν στις εργασίες της ΕΑ και η ίδια θα εξακολουθήσει να επιτελεί το έργο της, να εξετάζει τις υποθέσεις της (συμπεριλαμβανομένων και των συγκεντρώσεων) και να λαμβάνει αποφάσεις – μέσω και της άμεσης προσαρμογής του προσωπικού της σε εξ αποστάσεως εργασίας. Ταυτόχρονα, θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί τα χρονοδιαγράμματα, παρέχοντας, όπου επιτρέπεται, παράταση προθεσμιών. Κάθε τροποποίηση θα κοινοποιείται στα ενδιαφερόμενα μέρη και θα αναρτάται δημόσια στην ιστοσελίδα της ΕΑ.

Η ΕΑ θα επανέλθει με νεότερες σχετικές ανακοινώσεις εφόσον οι περιστάσεις το επιβάλλουν.

Επιστροφή στο menu

 

 

Ενέργειες άλλων Αρχών Ανταγωνισμού

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού έχουν ανταποκριθεί με δράσεις και ανακοινώσεις για τις πιθανές επιπτώσεις της επιδημικής έξαρσης του COVID-19 στις συνθήκες ανταγωνισμού.

Ευρωπαϊκή Ένωση

- Δράσεις

  • Το Ευρωπαικό Δίκτυο Ανταγωνισμού με ανακοίνωσή του στις 23.3.2020 εξέδωσε κοινή δήλωση για την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού κατά τη διάρκεια της κρίσης λόγω του ιού COVID-19. Διαβάστε την ανακοίνωση
  • ΙΤΑΛΙΑ - Στις 27.2.2020 η Ιταλική Αρχή Ανταγωνισμού παρεμβαίνει στην αγορά πώλησης υγειονομικού υλικού και μασκών. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΛΕΤΟΝΙΑ - Στις 18.3.2020, το Κέντρο Προστασίας των Δικαιωμάτων του Καταναλωτή και η Αρχή Ανταγωνισμού της Λετονίαςεξέδωσαν δελτίο τύπου καλώντας τις επιχειρήσεις να μην εκμεταλλευτούν την υγειονομική κρίση για την επιβολή υπερβολικών τιμών και τη σύναψη αντι-ανταγωνιστικών συμφωνιών. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ - Η Αρχή Ανταγωνισμού του Λουξεμβούργου στο ίδιο πνεύμα καλεί στις 13.3.2020 τις επιχειρήσεις να φερθούν υπεύθυνα κατά την υγειονομική κρίση ενώ επισημαίνει ότι η ίδια προτίθεται να λάβει όλα τα πρόσφορα μέτρα σε περίπτωση διαπίστωσης αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΟΛΛΑΝΔΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Ολλανδίας ανακοίνωσεστις 18.3.2020 ότι είναι διαθέσιμη να δεχτεί τις ερωτήσεις επιχειρήσεων που θέλουν να συνεργαστούν μεταξύ τους, προκειμένου να αντιμετωπίσουν την κρίση. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΠΟΛΩΝΙΑ - Στις 20.3.2020 η Πολωνική Αρχή Ανταγωνισμού ανακοινώνει ότι παρακολουθεί τις τιμές προιόντων διατροφής και υγειονομικού υλικού κυρίως από πλευράς αθέμιτων πρακτικών. Διαβάστε περισσότερα.. Στις 4.3.2020 είχε ανακοινώσει την έναρξη έρευνας για αθέμιτη συμπεριφορά προμηθευτών χονδρικής έναντι νοσοκομείων. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΠΟΡΤΟΓΑΛΛΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Πορτογαλίας ανακοίνωσε στις 16.3.2020 ότι θα προβεί στον έλεγχο τυχόν αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών σε βάρος των πολιτών και της οικονομίας μέσω του καθορισμού τιμών και την κατανομή αγορών από διανομείς και μεταπωλητές. Διαβάστε περισσότερα..

- Διαδικαστικά

  • Οι Αρχές Ανταγωνισμού του Βελγίου (διαβάστε σχετικά), της Γαλλίας (διαβάστε σχετικά), της Ιρλανδίας (διαβάστε σχετικά) και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (διαβάστε σχετικά) έχουν ζητήσει από τα μέρη που θέλουν να γνωστοποιήσουν συγκεντρώσεις να καθυστερήσουν την υποβολή τους, εφόσον αυτές δεν θεωρούνται επείγουσες.
  • Σχετικά με τις διαδικασίες εξέτασης υποθέσεων σχετικά με αντιανταγωνιστικές πρακτικές, οι Αρχές Ανταγωνισμού της Γαλλία και της Γερμανίας ανακοίνωσαν ότι αναμένονται καθυστερήσεις στη διεκπεραίωσή τους.
  • Επίσης οι Αρχές Ανταγωνισμού της Αυστρίας, του Βελγίου, της Δανίας, της Φινλανδίας, της Γαλλίας, της Ιρλανδίας, της Ισπανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσηςενημερώνουν τα μέρη ήδη γνωστοποιηθέντων συγκεντρώσεων ότι οι διαδικασίες εξέτασής τους ενδέχεται να καθυστερήσουν δεδομένης της δυσκολίας συγκέντρωσης δεδομένων από τις ανταγωνίστριες και άλλες τρίτες επιχειρήσεις.
  • ΑΥΣΤΡΙΑ - Ειδικά, η Αρχή Ανταγωνισμού της Αυστρίαςανακοίνωσε ότι οι προθεσμίες για όλες τις γνωστοποιήσεις που έχουν υποβληθεί πριν τις 30.4.2020 θα εκκινούν από την 1.5.2020Διαβάστε περισσότερα..
  • ΓΕΡΜΑΝΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Γερμανίας (διαβάστε σχετικά) έχει ανακοινώσει ότι η διεξαγωγή ή μη της ακροαματικής διαδικασίας ενώπιον των δικαστηρίων (federalpublic procurement tribunals) θα αποφασίζεται κατά περίπτωση. Επίσης συστήνει στις επιχειρήσεις να εξετάζουν εάν μια υπόθεση είναι τόσο επείγουσα ώστε να πρέπει άμεσα να υποβληθεί ή μπορεί να υποβληθεί αργότερα. 
  • ΔΑΝΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Δανίας ανακοίνωσε στις 18 Μαρτίου ότι με νομοθετική ρύθμιση αναστέλλονται για 14 ημέρες οι προθεσμίες εξέτασης των γνωστοποιήσεων συγκεντρώσεων. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΙΣΠΑΝΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Ισπανίας ανακοίνωσε ότι όλες οι προθεσμίες αναστέλλονται μέχρι νεότερης ανακοίνωσης, ενώ επιχειρήσεις που αποδεικνύουν ότι τα επιχειρηματικά τους συμφέροντά τίθενται σε σοβαρό κίνδυνο μπορούν να ζητήσουν να εξεταστεί η υπόθεσή του στους χρόνους που προβλέπονται. Διαβάστε περισσότερα..

Σε Ευρωπαϊκό και Διεθνές επίπεδο

- Δράσεις

  • ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Αυστραλίας έχει ανακοινώσει την χορήγηση εξαιρέσεων από τη συνήθη εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού για τον τραπεζικό τομέα και τα σούπερ μάρκετ. Λόγω της επιδημικής κρίσης με απόφασή της στις 20.3.2020 παρέχει προσωρινή έγκριση στις τράπεζες να συνεργαστούν για την ανακούφιση μικρών επιχειρήσεων (διαβάστε σχετικά), ενώ με νεότερη ανακοίνωση στις 24.3.2020 επιτρέπει τη συνεργασία των σούπερ μάρκετ για να διασφαλιστεί η προμήθεια βασικών ειδών. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΒΡΑΖΙΛΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Βραζιλίας εκκίνησε προκαταρκτική έρευνα σε εταιρείες στον τομέα της παροχής υπηρεσιών υγείας, όπως σε νοσοκομεία, φαρμακευτικές εταιρείες και εταιρείες διανομής νοσοκομειακού υλικού και φαρμάκων, εξετάζοντας σημαντικές αυξήσεις στις τιμές κατά την επιδημική κρίση. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ - Στις ΗΠΑ το Υπουργείο Δικαιοσύνης (DOJ) και η Ομοσπονδιακή Αρχή Εμπορίου (FTC) εξέδωσαν στις 24.3.2020 κοινή δήλωση με την οποία ανακοινώνουν μια ταχεία διαδικασία επανεξέτασης της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας για συνεργασίες, ενώ παρέχουν καθοδήγηση σχετικά με ορισμένους τύπους συνεργασιών που μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντικές για την ανταπόκριση στην τρέχουσα πανδημία (διαβάστε σχετικά). Στην ανακοίνωση περιγράφονται διάφοροι τύποι συνεργατικών δραστηριοτήτων που θα ήταν συνεπείς με τους αντιμονοπωλιακούς νόμους, όπως η συνεργασία στην έρευνα και ανάπτυξη, η ανταλλαγή τεχνογνωσίας καθώς και η ανταλλαγή τεχνικών δεδομένων σχετικά με τις τιμές, τους μισθούς, τα αποτελέσματα ή το κόστος μεταξύ των παρόχων υγειονομικής περίθαλψης. Διαβάστε περισσότερα.
    Προηγουμένως στις 9.3.2020 το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ εξέφρασε την πρόθεσή του να κινήσει διαδικασίες εναντίον παραβατών της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας σε σχέση με την παραγωγή, διανομή και πώληση προϊόντων δημόσιας υγείας. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ - Η Αρχή Ανταγωνισμού του Ηνωμένου Βασιλείου (CMA) ανακοινώνει στις 5.3.2020 ότι παρακολουθεί τις αλλαγές στην πολιτική τιμολόγησης και προμήθειας εν καιρώ επιδημικής κρίσης, υπενθυμίζοντας ότι δεν θα γίνουν ανεκτές υπερτιμολογήσεις ούτε και από μεταπωλητές σε διαδικτυακές πλατφόρμες (online market places), (διαβάστε σχετικά), ενώ στις 19.3.2020 με ανακοίνωσή της χαλαρώνει προσωρινά τους κανόνες ανταγωνισμού στο λιανεμπόριο (σούπερ μάρκετ) ώστε να επιτραπεί στα σούπερ μάρκετ να ανταλλάσσουν στοιχεία για τα αποθέματα και να συνεργάζονται για την ομαλή λειτουργία των καταστημάτων τους. Διαβάστε περισσότερα. Στις 20.3.2020 ανακοινώνει την «ευνοϊκή» από πλευράς κανόνων ανταγωνισμού αντιμετώπιση συνεργασιών μεταξύ προμηθευτών βασικών προϊόντων για την προστασία των καταναλωτών για την ομαλή τροφοδοσία της αγοράς. Διαβάστε περισσότερα.  Την ίδια ημέρα ανάρτησε στην ιστοσελίδα της ανοιχτή επιστολή συναφούς περιεχομένου προς τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στους κλάδους των φαρμακευτικών προϊόντων, των ποτών και των τροφίμων. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΙΣΛΑΝΔΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Ισλανδίας έχει εκδώσει αποφάσεις για την εξαίρεση από την απαγόρευση συμπράξεων προς διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος . Οι αποφάσεις της αφορούν σε τομείς ταξιδιωτικών υπηρεσιών και προμήθειας φαρμακευτικών προιόντων (19.3.2020). Διαβάστε περισσότερα..
  • ΚΙΝΑ - Έρευνες στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης. H κρατική υπηρεσία για τη ρύθμιση της αγοράς και τα αντίστοιχα περιφερειακά γραφεία σε όλη τη χώρα διερευνούν διάφορες καταγγελίες που αφορούν τα προϊόντα υγειονομικής περίθαλψης για την πρόληψη και τον έλεγχο της εξάπλωσης του ιού COVID-19. Οι έρευνες στοχεύουν στις τιμές των προμηθειών που συνδέονται με την επιδημία όπως οι μάσκες, τα θερμόμετρα μετώπου, τα απολυμαντικά και σε τρόφιμα όπως τα σιτάρια, τα έλαια, το κρέας, τα αυγά και τα λαχανικά.
  • ΚΟΛΟΜΒΙΑ & ΕΚΟΥΑΔΟΡ - Οι αρχές της Κολομβίας και του Εκουαδόρ έχουν αποστείλει στοχευμένες επιστολές σε εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον κλάδο παραγωγής και εμπορίας υγειονομικού υλικού, προειδοποιώντας κατά συμπεριφορών που βλάπτουν τον ανταγωνισμό και τα δικαιώματα των καταναλωτών. Διαβάστε περισσότερα..
  • ΝΕΑ ΖΗΛΑΝΔΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Νέας Ζηλανδίαςανακοίνωσε στις 22.3.2020 ότι δεν σκοπεύει να προβεί σε εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού εναντίον επιχειρήσεων που συνεργάζονται με σκοπό τη διασφάλιση της αδιάλειπτης προμήθειας της χώρας με τα απαραίτητα αγαθά και υπηρεσίες σε αυτή τη δύσκολη εποχή. Διαβάστε περισσότερα.. 
  • ΝΟΡΒΗΓΙΑ - Η Αρχή Ανταγωνισμού της Νορβηγίας απαλλάσσει προσωρινά για διάστημα τριών (3) μηνών τον τομέα μεταφορών από την εφαρμογή της νομοθεσίας ανταγωνισμού (19.3.2020). Διαβάστε περισσότερα..
  • ΝΟΤΙΑ ΑΦΡΙΚΗ - Η Κυβέρνηση της ΝότιαςΑφρικήςεξαίρεσε ορισμένες συμφωνίες ή πρακτικές στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης από την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού. Η απαλλαγή καλύπτει συμφωνίες που συνάπτονται σε συντονισμό με το Υπουργείο Υγείας με σκοπό την διευκόλυνση της ανταπόκρισης στην πανδημία COVID-19. Διαβάστε περισσότερα
    Με ανακοίνωση της στις 20.3.2020 δήλωσε ότι παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και θα προτεραιοποιήσει τις καταγγελίες που αφορούν σε υπερβολική τιμολόγηση προϊόντων τροφίμων και υγειονομικού υλικού. Διαβάστε περισσότερα

- Διαδικαστικά

  • Σε διεθνές επίπεδο, οι Φιλιππίνες, η Ινδία και η Ινδονησία έχουν αναβάλλει κάποιες διαδικασίες σχετικά με την εξέταση γνωστοποιήσεων συγκεντρώσεων, ενώ καθυστερήσεις στις ήδη γνωστοποιηθείσες συγκεντρώσεις ανακοίνωσαν οι Αυστραλία, Μαλαισία, Αργεντινή, Βραζιλία, Καναδάς, Κολομβία, Περού και ΗΠΑ. 
  • Ανακοινώσεις για την καθυστέρηση στη διαδικασία διεκπεραίωσης υποθέσεων αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών έχουν ανακοινώσει και οι Ινδία, Ινδονησία, Μαλαισία, Φιλιππίνες, Σιγκαπούρη, Νότια Κορέα, Καναδάς, Κολομβία, Μεξικό, Περού και ΗΠΑ.
Επιστροφή στο menu

 
 

Επικοινωνία με την Ομάδα Κρούσης

Επικοινωνία με την Ομάδα Κρούσης κατά του Κορωνοϊού - COVID-19 της Επιτροπής Ανταγωνισμού.

Για οποιοδήποτε ερώτημα θέλετε να υποβάλλετε σχετικά με τις παραπάνω αρμοδιότητες της Ομάδας Κρούσης, παρακαλούμε να αποστείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στο covid19_competition@epant.gr, αναφέροντας το όνομά σας, την ιδιότητά σας και τηλέφωνο επικοινωνίας.

Επίσης μπορείτε να επικοινωνείτε τηλεφωνικώς στα τηλέφωνα 210 8809241, 697 8020662 και 210 8809219 κατά τις ώρες 10:00π.μ. με 12:00 το μεσημέρι.

Για επικοινωνία των μέσων μαζικής ενημέρωσης, επικοινωνήστε με το Γραφείο Προέδρου, Αντιπροέδρου και Εισηγητών στο τηλέφωνο 210 – 8809202

Υπενθυμίζεται ότι βάσει του άρθρου 41 παρ. 2 του ν. 3959/2011, όπως ισχύει, με την επιφύλαξη της διάταξης του άρθρου 37 παράγραφος 2 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, οι υπάλληλοι της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού της ΕΑ υποχρεούνται να τηρούν εχεμύθεια σχετικά με τα απόρρητα στοιχεία επιχειρήσεων, ενώσεων επιχειρήσεων ή άλλων φυσικών ή νομικών προσώπων, τα οποία λαμβάνουν με αφορμή την υπηρεσία τους (όπως πωλήσεις, τιμές, προμηθευτές, εμπορικές πολιτικές κλπ.). Αντίστοιχες διατάξεις προβλέπονται και από τον Kανονισμό Λειτουργίας και Διαχείρισης της Επιτροπής Ανταγωνισμού και την Ανακοίνωση της ΕΑ περί απορρήτων.

Τα Προσωπικά Δεδομένα που αποστέλλονται στην ΕΑ θα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την προώθηση, υποστήριξη και υλοποίηση των αρμοδιοτήτων της ΕΑ. Κάθε φορά που η EΑ συλλέγει και χρησιμοποιεί Προσωπικά Δεδομένα, το κάνει στο πλαίσιο της υλοποίησης της κύριας δημόσιας αποστολής και των σκοπών της, δηλαδή, για να μπορεί να απαντά σε ερωτήματά σας και να επικοινωνεί μαζί σας για οτιδήποτε άλλο σχετίζεται με τις δραστηριότητες της EΑ.
Η EΑ δεν θα κοινοποιήσει σε οποιονδήποτε τρίτο και δεν θα χρησιμοποιήσει τα Προσωπικά Δεδομένα σας σε συνεργασία με αυτόν, εκτός αν υπάρχει η σαφής συναίνεσή σας. Περισσότερες πληροφορίες θα βρείτε εδώ.

 
 
 
 
 

Διεύθυνση

Κότσικα 1Α & Πατησίων
10434
Αθήνα

Επικοινωνία

210 8809100
contact@epant.gr

Copyright

Copyright © 2020 Επιτροπή Ανταγωνισμού. Με την επιφύλαξη κάθε δικαιώματος.